-
Eyl 17
NİŞANLILIKTA MADDİ VE MANEVİ TAZMİNAT NEDİR?
Nişanlanma, iki kişi tarafından evlenme niyetiyle karşılıklı ve birbirine uygun irade beyanı ile gerçekleştirilen bir hukuki işlemdir. Nişanlanma ile ilgili hükümler Türk Medeni Kanunu’nun 118 ile 123. maddeleri arasında düzenlenmektedir. Nişanlanma çeşitli sebeplerle sona ermektedir. Nişanlılardan birinin haklı sebep olmaksızın nişanı bozması ya da nişanlılardan birinin kusuru nedeniyle nişanın bozulması halinde, kusurlu olan taraf diğer tarafa dürüstlük kuralı çerçevesinde evlenme amacıyla yapılan harcamaları, nişan giderleri ve katlanılan maddi fedakarlıklar karşılığında uygun bir tazminat ödemekle yükümlüdür. MADDİ VE MANEVİ TAZMİNATIN İÇERİĞİ Nişanlılığın sona ermesi nedeniyle ödenecek maddi tazminat, zarar gören tarafın menfi zararlarını içerir. Bir başka deyişle, nişanlılığın geçerli bir nişanlılık olduğu düşünülerek yapılan masraflar, menfi zarardır. Örneğin nişan elbiseleri, düğün mekanı için ödenen kapora, davetiye giderleri ve nişan için yapılan sair masraflar bu kapsamdadır. Ayrıca, nişanlılardan birinin sona eren nişanlılık sebebiyle yapmış olduğu fedakarlıklar, örneğin evleneceği için mevcut işinden ayrılarak daha yakında düşük ücretli bir iş bulması halinde, zarar gören tarafın mevcut ve gelecekteki gelir kaybı da maddi tazminat kapsamında değerlendirilecektir. Söz konusu maddi tazminat menfi zararın karşılanmasını amaçlamakla birlikte dürüstlük kuralı ile sınırlandırılmıştır. Tazminat miktarı, zarar miktarını aşamaz. Zarar görenin ebeveynlerinin ve onlar gibi davrananların katlandığı fedakarlıklar tazminatın söz konusu olmaz. Bu kişiler yalnızca halihazırda yapılan harcamalar için (nişan, düğün hazırlığı harcamaları) tazminat talebinde bulunma hakkına sahiptir. Nişanlılığın bozulması nedeniyle kişilik hakkı saldırıya uğrayan taraf, kusurlu olan diğer taraftan makul miktarda manevi tazminat talep etme hakkına sahiptir. Nişanlanma nedeniyle maddi ve manevi tazminat talepleri nişanlılığın sona ermesinden itibaren bir yıl içinde zaman aşımına uğramaktadır.
Continue reading -
Eyl 17
KARŞI DAVA
Kendisi aleyhine dava açılmış olan davalı taraf, asıl davada öne sürülmüş taleplerle bağlantılı taleplerini karşı dava yoluyla ileri sürebilir. Karşı davanın davacısı ilk itirazlarını, iddia ve savunmalarını, karşı tezlerini karşı dava dilekçesinde belirtir. Karşı davanın davacısı, asıl davanın davacısının talebi ile kendi talebi arasında nasıl bir ilişki olduğunu açıklamalı, dayandığı belge ve delilleri dilekçesinde belirtmelidir. KARŞI DAVANIN ŞARTLARI Karşı dava açılabilmesi için, asıl davanın açılmış ve derdest olması, Asıl dava ile karşı davanın aynı yargılama usulüne tabi olması, Karşı davada ileri sürülen talep ile asıl davada ileri sürülen talep arasında takas veya mahsup ilişkisi bulunması ya da bu davalar arasında bağlantı bulunması gerekmektedir. Karşı davaya karşı, dava açılması mümkün değildir. Yukarıda belirtilen şartları taşımayan karşı davalar hakkında mahkeme tarafından karşı davanın asıl davadan ayrılmasına ve dosyanın görevli mahkemeye gönderilmesine karar verilmektedir. KARŞI DAVANIN İNCELENMESİ Karşı dava, asıl davanın görüldüğü mahkemede, ilgili mahkemenin aynı dosya numarasıyla görülür, karşı davaya ayrı bir esas numarası verilmez. Mahkeme tarafından asıl dava ile karşı dava birlikte incelenecek, ön inceleme ve tahkikat aşamaları müşterek şekilde görülecektir. Asıl dava için yapılan usulü işlemler karşı dava için de geçerli olacaktır. Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 134. maddesinde “Asıl davanın herhangi bir sebeple sona ermesi, karşı davanın görülüp karara bağlanmasına engel oluşturmaz.” hükmü yer almaktadır. Hükümden de anlaşılacağı üzere asıl davanın herhangi bir nedenle sona ermesi, karşı davanın da sona ermesini gerektirmemektedir. Karşı davaya ilişkin uyuşmazlığın değerlendirilerek, yargılamaya devam edilmesi gerekmektedir. Benzer biçimde karşı davanın sona ermesi halinde de asıl dava hakkında yargılamaya devam edilir. KARŞI DAVA AÇMANIN SÜRESİ Karşı dava, cevap dilekçesi ile esasa cevap süresi içerisinde başka bir dilekçe vermek suretiyle açılır. Süresinden sonra açılan karşı davalar, mahkemece asıl davadan ayrılır. KARŞI DAVANIN YARGILAMA GİDERİ Karşı dava açılırken, yeni bir dava açılıyormuş gibi harçlar ve yargılama giderleri yatırılmalıdır. Aksi halde, dava usulüne uygun açılmamış sayılmaktadır. Yargıtay bu hallerde “karar verilmesine yer olmadığı” kararının verilmesi gerektiğini belirtmektedir. Mahkeme, gerekli giderlerin yatırılmamasını re’sen gözetmektedir.
Continue reading -
Eyl 16
KAMU DAVASI AÇILMASININ ERTELENMESİ
Kamu davası açılmasının ertelenmesi, soruşturulması ve kovuşturulması şikayete bağlı suçlarda Cumhuriyet Savcısının iddianame düzenlenmesini şüpheliye verilen deneme süresi boyunca geri bırakmasıdır. Asıl olan iddianamenin düzenlenmesinin ertelenmesidir. Zira, iddianameyi kabul ederek kamu davası açılmasına karar verilmesi yetkisi mahkemeye ait bir yetkidir. KAMU DAVASI AÇILMASININ ERTELENMESİNİN ŞARTLARI Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 171. maddesinde kamu davasının açılmasının ertelenmesi belirli koşullara bağlanmıştır: Suçun soruşturulması ve kovuşturulması şikayete bağlı olmalıdır. Suçun üst sınırı bir yıl veya daha az süreli hapis cezasını içermelidir. Şüpheli daha önce kasıtlı bir suçtan hapis cezasına mahkum edilmiş ve cezası kesinleşmiş olmamalıdır. (Uzlaşmaya ilişkin hükümler saklıdır.) Erteleme kararı verildiğinde şüphelinin suç işlemekten kaçınacağı kanısı oluşmuş olmalıdır. Kamu davasının açılmasının ertelenmesi şüpheli ve toplum açısından, kamu davası açılmasından daha yararlı görülmelidir. Suçun işlenmesiyle mağdurun ya da kamunun uğradığı zarar, aynen iade, suçtan önceki hale getirme veya tazmin suretiyle tamamen giderilmelidir. KAMU DAVASI AÇILMASININ ERTELENMESİNİN SUNUÇLARI Kamu davasının açılması yetişkinler açısından beş yıl, çocuklar açısından üç yıl süreyle ertelenebilir. Erteleme süresi içerisinde kasıtlı bir suç işlenmediği takdirde, kovuşturmaya yer olmadığı kararı verilecektir. Erteleme süresi içinde kasıtlı bir suç işlenirse, kamu davasının açılmasına karar verilir. Erteleme süresince zaman aşımı işlemez. Erteleme kararı sicile kaydedilir, bir soruşturma ya da kavuşturmayla bağlantılı olarak istenmesi halinde, ilgili savcılık ya da mahkemeye gönderilir. KAMU DAVASININ ERTELENMESİ KARARINA İTİRAZ Kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararına karşı suçtan zarar gören, kararın kendisine tebliğ edildiği tarihten itibaren on beş gün içerisinde, kararı veren Cumhuriyet Savcısının yargı çevresinde görev yaptığı ağır ceza mahkemesine itirazda bulunabilme hakkına sahiptir.
Continue reading -
Eyl 15
HAKİMİN REDDİ
Tarafların ya da vekillerin yargılama devam ettiği sırada hakimin tarafsızlığına gölge düşüren önemli bir sebebi fark etmeleri halinde, hakimin reddi talep edilebilir. Hakimin Reddi Usulü Hakimin reddi, ret sebeplerinin gösterildiği ve bu sebeplerin dayandığı delil ve belgelerin eklendiği bir dilekçe aracılığıyla yapılır. Dilekçede ret sebebi detaylı biçimde açıklanmalı ve sebebi doğrulayan delil ve belgelerle desteklenmelidir. Hakimin reddi talebi, reddi istenen hakimin bulunduğu mahkemeye verilir. Karşı tarafın ret talebine hakimin reddi dilekçesinin tebliğinden itibaren bir hafta içinde cevap verme hakkı bulunmaktadır. Bir haftalık cevap süresi dolduktan sonra ret dilekçesi, varsa karşı tarafın cevabı ve ekleri ile birlikte dava dosyası reddi istenen hakime verilir. Hakim bir hafta içerisinde dosyayı inceler ve görüşü ile birlikte merciine gönderir. Hakimin Reddi Talebini İncelemeye Yetkili Merci Hakimin reddi talebini incelemeye yetkili merci HMK’nın 40. maddesi ile düzenlenmiştir. Kanuna göre, mahkeme birden çok hakimden oluşuyor ise ret talebi, reddi istenen hakim katılmaksızın bulunduğu mahkemece incelenir. Mahkeme tek hakimli ise ret talebi, o yerdeki asliye hukuk mahkemesi hakimi tarafından, o yerde başka bir asliye hukuk mahkemesi hakimi bulunmuyor ise, asliye ceza mahkemesi hakimi tarafından, o da yoksa en yakın yer asliye hukuk mahkemesi tarafından incelenir. Reddedilen hakim sulh hukuk mahkemesi hakimi ise, ret talebi o yerdeki sulh hukuk hakimi tarafından, o yerde başkaca sulh hukuk hakimi görev yapmıyorsa, o yerdeki sulh ceza hakimi, sulh ceza hakimi de bulunmuyor ise, sırasıyla asliye hukuk hakimi, asliye ceza hakimi ve bunlar da yoksa en yakın yerdeki sulh hukuk hakimi tarafından incelenir. Bölge adliye mahkemesi hukuk dairelerinin başkan ve üyelerinin reddi talebi, reddedilen başkan ya da üye katılmaksızın görevli olduğu dairece incelenir. Ret sebebini inceleyen mercii, ret sebebini sabit ve kesin bulmasa da muhtemel görürse ret talebini kabul edebilir. Hakimin Reddinde Süre Hukuk Muhakemeleri Kanunu’n 38. Maddesi uyarınca hakimin reddini isteyen taraf, ret sebebini öğrendikten sonra en geç bir sonraki celsede talebini bildirir. Buradan ret sebebinin celse arasında bildirilebileceği; ancak en geç sebebin öğrenilmesinden sonra görülen ilk celsede bildirilmesi gerektiği anlaşılmaktadır.
Continue reading









Yorumlar